DÂN TỘC HOA

Người Hoa ở tỉnh ta có rất ít, chỉ chiếm 0,17% dân số toàn tỉnh, chủ yếu là những người gốc Hán. Có một số ít thuộc các dân tộc thiểu số của Trung Quốc. Người Hoa ở Yên Bái  một phần nhỏ dựa vào trồng lúa nước, chăn nuôi. Một phần lớn làm nghề tiểu thương, chế biến bánh kẹo, làm hàng ăn uống. Họ có tài chế biến nấu ăn, làm bánh kẹo, khâu nhục bánh hấp, cách thủy,...

Nhà ở của người Hoa Yên Bái có bản sắc kiến trúc mờ nhạt, đồng bào làm nhà đất hoặc nhà sàn, nhà xây tùy theo môi trường sống nơi sở tại mà họ định cư hòa đồng. Trang y phục người Hoa đơn giản, không thêu hoa lá nhiều trên vải, nhưng lại thích may từ những mảnh vải có hoa.

 Trước đây đàn ông người Hoa mặc áo quần giống như người Tày – Nùng Yên Bái, ngày nay đã mặc theo lối sơ mi cộc, dài tay.

Hôn nhân của người Hoa cơ bản duy trì trong nội tộc, nghiêm cấm hôn nhân cùng dòng họ. Tập quán trong quan  hệ hôn nhân nguyên thủy còn tồn tại như tục lại mặt, tục ở rể, vai trò ông cậu đặc biệt quan trọng việc gả chồng cho con gái.

Tục tang ma ở người Hoa được tổ chức rất nghiêm túc với các bước như báo tang, phát tang, lễ dẫn đường, lễ chôn cất, lễ đưa hồn người chết về “ Phật quốc – Tây thiên”, lễ đoạn tang. Những ngôi mộ của người già thọ trên 100 tuổi được kè đá rất kiên cố (không cải táng) và đặt tấm bia có chữ Hán trước mộ.

Văn hóa nghệ thuật cổ truyền của người Hoa trước năm 1960 còn giữ lại được rất phong phú, đặc biệt là dân ca truyền miệng, trữ tình được thanh niên năm nữ rất ưa thích trong đám cưới. Những nhạc cụ như đàn, sáo, thanh la não bạt, trống được dùng phổ biến trong các dịp tết, các trò chơi dân gian như đánh cờ, đu quay, múa lân, sư tử và múa rồng phổ biến ở người Hoa.